خانه / اطلاعات گردشگری / علت بیضی بودن پنجره هواپیما و سوراخ کوچک آن

علت بیضی بودن پنجره هواپیما و سوراخ کوچک آن

علت بیضی بودن پنجره هواپیما

همواره مسائلی پیرامون ما وجود دارند که بسیار ساده از آن‌ها می‌گذریم. برای مثال بارها به خرید بلیط هواپیما اقدام و از هواپیما برای سفر هوایی خود استفاده نموده اید،اما به این مورد توجه نکرده اید که چرا پنجره‌های بیضی شکل در هواپیما وجود دارد و دلیل بیضی بودن آن چیست؟ برای دریافت پاسخ این سوال با ما همراه باشید.

در ابتدا باید به این موضوع اشاره کنیم که پنجره‌ی هواپیماها از اولین روز پیدایش به شکل بیضی نبوده است و هواپیماهای ابتدایی از وجود پنجره‌های مستطیل شکل نیز بهره‌مند بودند. با پیشرفت روز افزون صنایع هوانوردی، مهندسان بنا به دلایلی ترجیج دادند تا هواپیماها در ارتفاع بالاتری پرواز کنند. یکی از این دلایل، کاهش تلاطم ایجاد شده در ارتفاع بالا و محلی از اتمسفر است که تراکم در آن بسیار پایین است. همچنین اصطکاک ایجاد شده در ارتفاع بالا نیز بسیار محدود است که همین موضوع سوخت مصرف شده را کاهش می‌دهد. با توجه به رقیق بودن هوا در اتمسفر، مهندسان باید درون هوایپما را با فشار بیشتری کنترل کنند تا سرنشینان با آسایش درون کابین بنشینند.

کابین هواپیما به دلیل داشتن فشار بیشتر در داخل نسبت به بیرون، باید به شکل استوانه باشد و همین موضوع باعث می‌شود تا اختلاف فشار بین هوای بیرون و درون کابین ایجاد شود. این اختلاف فشار با ارتفاع گرفتن هواپیما بیش از پیش زیاد می‌شود و اینجا است که شکل پنجره‌های مورد استفاده در هواپیما اهمیت پیدا می‌کند.

با توجه به بهره‌گیری از شکل استوانه در بدنه‌ی هواپیما، فشار وارد شده در تمام بدنه پخش می‌شود، اما وجود پنجره در ساختار بدنه، این فرآیند را با اختلال روبرو می‌کند. استفاده از پنجره‌های مربع شکل، تغییرات زیادی در فشار وارد شده به بدنه ایجاد می‌کند، اما این تغییرات در صورت استفاده از پنجره‌های بیضی شکل، بسیار کمتر است، از این‌رو مهندسان ترجیح می‌دهند تا از پنجره‌های بیضی شکل در هواپیماها استفاده کنند. در صورت استفاده از پنجره‌های مربع شکل، در حالتی که فشار هوا رفته رفته افزایش پیدا می‌کند، احتمال شکستن پنجره و سانحه نیز وجود دارد.

متاسفانه این واقعیت علمی پس از سقوط دو هواپیما توسط دانشمندان پس از بررسی‌های فراوان کشف شد. پس از آن بود که سازندگان هواپیماها استفاده از پنجره‌های بیضی شکل را در دستور کار قرار دادند تا از این طریق در ارتفاع بالا فشار مضاعفی به بدنه وارد نشود. استفاده از شکل بیضی برای ساخت درب‌ها و محل قرار گرفتن بار نیز صادق است.

در صورتی که در زمان نشستن در کنار پنجره دقت کرده باشید، به وجود سوراخی کوچک در تمام پنجره‌ها پی برده‌اید. براساس اطلاعات ارائه شده، این سوراخ کوچک نیز به منظور مدیریت فشار درون و بیرون هواپیما تعبیه شده است. هر پنجره در هواپیما از سه لایه تشکیل شده است. وجود این سوراخ باعث می‌شود تا فشار داخلی با فشار لایه‌ی میانی رد و بدل شده و حالت اعتدال از نظر فشار در این ناحیه ایجاد شود. در واقع لایه‌ی میانی به عنوان یک لایه‌ی احتیاط در نظر گرفته شده و فشار به لایه‌ی بیرونی پنجره وارد می‌شود.

چرا پنجره هواپیما سوراخ های کوچک دارد؟

هوای داخل هواپیما بایستی با فشار خاصی تنظیم شود. به‌ منظور حفظ این فشار، نباید هیچ سوراخ یا روزنه‌ای در کابین باشد. شاید برای شما هم این سوال پیش آمده باشد که چرا در تمامی پنجره‌های هواپیما، سوراخ‌های کوچک و ترسناکی وجود دارند؟ به‌طور خلاصه باید بگوییم، این سوراخ‌ها علیرغم ظاهرشان، برای امنیت شما تعبیه شده‌اند.

به گفته‌ی «مارک ونهوناکر» یکی از خلبانان «هواپیمایی بریتانیا»، این سوراخ‌ها «روزنه‌ی تخلیه هوا» نام دارند که بین دو لایه‌ی شیشه‌ای ترموست شفاف از جنس استرهاى پلیمریزه اسیدهاى اکریلیک قرار گرفته‌اند؛ این بدان معنی است که وقتی شما از پنجره‌ی هواپیما بیرون را نگاه می‌کنید، در واقع همه چیز را از یک پنجره با سه لایه‌ی متفاوت می‌بینید. اولین لایه‌ی این پنجره‌ها که به‌ راحتی می‌توانید لمسش کرده و با انگشتانتان کثیفش کنید، «لایه‌ی خراش» نام دارد. لایه‌ی وسطی، همانی است که روزنه تخلیه هوا در آن قرار دارد و در نهایت لایه آخر، که مهم‌ترینشان نیز هست، لایه‌ی بیرونی است که شما را از فشار هوای بیرون محفوظ نگاه می‌دارد. هر دو لایه‌ی بیرونی و وسطی قادر به تحمل فشار بیرون هستند اما بار اصلی بر دوش لایه‌ی بیرونی است؛ چرا که این لایه، محافظ و سد اصلی بین شما و ابرها است.

قبل از این‌که به نحوه‌ی کار این پنجره‌ها بپردازیم، بهتر است کمی در مورد چگونگی کم و زیاد شدن فشار هوا به هنگام پرواز بدانیم. اگر همه چیز به درستی کار کند، شما اصلاً متوجه کم شدن فشار هوای بیرون نخواهید شد و مشغول فیلم دیدن یا سر زدن به شبکه‌های اجتماعی خود خواهید بود. (البته اگر شانس بیاورید و هواپیمایتان از اینترنت Wi-Fi برخوردار باشد).

معمولاً درون هواپیما، برای راحتی حال مسافران، فشار کابین هواپیما را با استفاده از هوایی خاص تنظیم می‌کنند تا افراد درون آن، همان احساس روی زمین بودن را داشته باشند. با این وجود، دیگر به هنگام پرواز از حال نرفته و یا از کمبود اکسیژن رنج نخواهید برد.

اما به یاد داشته باشید، هر چه هواپیما به ارتفاعات بالاتری می‌رسد، هوای بیرون از هواپیما رقیق‌تر شده و در نتیجه اکسیژن و فشار کمتری نیز خواهد داشت.

برای افراد عادی، تصور این‌گونه تغییرات در فشار هوا دشوار است. (البته کوهنوردان درک بهتری از این موضوع دارند). اجازه دهید این قضیه را با اعداد و ارقام برایتان روشن‌تر کنیم. بنا بر گزارشات سازمان «American Vacuum Society»، وقتی درون هواپیما و در ارتفاع هستیم، فشاری معادل یک کیلوگرم در هر سانتی‌متر مربع احساس می‌کنیم. از آنجایی که این مقدار ناچیز است، همه‌ی ما به آن عادت داریم و برایمان راحت است.

اگر با هواپیما به ارتفاع ۱۰٫۶۷۹ متری بروید، این میزان فشار تا ۰٫۲ کیلوگرم بر سانتی‌متر مربع کاهش خواهد یافت.

اگر شما سوار بر یک هواپیمای نظامی باشید، تفاوت زیادی در اصل قضیه وجود خواهد داشت. از آنجایی که برخی از هواپیماهای نظامی کاملاً پوشیده نیستند و فشار هوای آن تنظیم نمی‌شود، هوای داخل آن در ارتفاعات، به‌منظور حفظ توازن تلاش می‌کند بیرون برود.
شاید با خودتان بگویید این مسائل چه ربطی به سوراخ‌های کوچک روی پنجره‌های هواپیما دارد؟ این سوراخ‌ها فشار هوای لایه‌ی وسطی را کاهش می‌دهند. بنابراین، لایه‌ی بیرونی فشار هوای کابین را می‌گیرد و بدین ترتیب مسافران فشار هوا را کم‌کم و به تدریج احساس می‌کنند.

هدف از ایجاد این روزنه‌های کوچک، برقراری توازن فشار هوا بین کابین مسافران و هوای بین لایه‌های پنجره‌ها است. بنابراین فشار هوای کابین، حین پرواز فقط به لایه‌ی بیرونی وارد می‌شود.

این بدان معنا است که اگر لایه‌ی بیرونی پنجره به هر دلیلی بشکند، هنوز هم لایه‌ی وسطی مسافران را از فشار هوا و کمبود اکسیژن بیرون حفظ خواهد کرد. درست است که سوراخ‌های کوچکی در پنجره‌ها وجود دارد، اما این موضوع، چیزی نیست که سیستم تنظیم فشار هوای هواپیما نتواند از پس آن بر بیاید.

این روزنه‌ها، علاوه‌بر این‌که نقش مهمی در سلامت و امنیت مسافران ایفا می‌کنند، بلکه از بخار گرفتگی شیشه‌ها طی تغییرات دمایی در ارتفاعات مختلف نیز جلوگیری می‌کنند تا بتوانیم به‌راحتی زیبایی بیرون را نظاره‌گر باشیم.

براستی فکرش را هم می‌کردید که چنین چیز کوچکی تا این حد مهم باشد؟!

پاسخ بدهید

ایمیلتان منتشر نمیشوذفیلدهای الزامی علامت دار شده اند *

*

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

رفتن به بالا